Bremen

We hebben Bremen bezocht in een voorjaarsvakantie, eind februari. We hadden zes dagen vrij en bij gebrek aan sneeuw in het Sauerland zochten we een alternatieve bestemming.

De planning was één of twee overnachtingen in Bremen en dan door naar Berlijn. Het werden uiteindelijk drie overnachtingen in Bremen, en het was de moeite waard!

Links

Camperplaatsen

BremenBremen kent verschillende camperplaatsen, maar slechts één daarvan ligt op loopafstand van het centrum (en nét buiten de Umweltzone). Dat is wel lekker makkelijk, bij een bezoek aan een grote stad.

Een keurige, goed aangelegde particuliere camperplaats op een schiereiland tussen de Weser en een oude zij arm van de rivier. Er is plaats voor ca. 75 campers. Met stortputten voor afvaltank en (chemisch) toilet, water en voldoende stroom (16A). En gratis WiFi! De overnachting kost € 15,00 per 24 uur.

Zoals gezegd, het centrum met de oude binnenstad, de Altstadt, ligt op slechts 15 minuten lopen van de camper (1,2 km).

GPS : N 53 03.900 E 08 49.130

Een korte introductie over Bremen

Rathaus BremenBremen is met meer dan 650.000 inwoners één van de grotere Duitse steden. Bremen heeft een universiteit en is sinds 1974 Europa’s Lucht- en Ruimtevaartcentrum. Een aantal types van Mercedes worden er gebouwd bij Daimler-Chrysler.

Er is voor het eerst sprake van Bremen in het jaar 782. Reeds in 888 krijgt het Aartsbisdom Bremen marktrecht. Zo rond het jaar 1000 is er al een levendige handel; schepen uit Bremen bevaren de kusten van Noord-Scandinavië tot in Zuid-Spanje. In 1041 wordt begonnen met de bouw van de huidige dom.

In 1358 treedt Bremen toe tot het verbond der Hanzesteden en breekt een periode van grote bloei aan. Begin 1400 wordt begonnen met de bouw van het gotische Rathaus, dat sinds 2004 behoort tot het Unesco Werelderfgoed.

Binnenstad Bremen Binnenstad Bremen

De Ratskeller

Eten in De RatskellerEen aanrader!  In 1944 wordt door geallieerde bombardementen 62% van de stad weggevaagd. Gelukkig blijven belangrijke delen van de Altstadt behouden. De karakteristieke marktplaats met zijn prachtige oude gevels, de dom, het beroemde Rathaus. Ons oog valt op een ingang opzij met het opschrift “Ratskeller” en we besluiten koffie te gaan drinken.

We dalen af in een grote, middeleeuwse gewelfkelder waar het bedienend personeel is uitgedost in middeleeuwse kledij. Langs de rechter zijkant zijn stenen nissen voorzien van een wand van donker houtsnijwerk, met schuifdeurtjes. De nissen bieden plaats aan 2 tot 5 personen elk, heel apart!

Langs de linkerkant drie reusachtige wijnvaten, ook versierd met houtsnijwerk. Ze zijn van begin 1700, maar al in 1400 werd hier wijn geschonken.

De RatskellerTijdens de koffie bekijken we de kaart en besluiten meteen een tafel te reserveren voor de volgende avond. Hier gaan we morgen eten! Een prijs indicatie voor deze ‘middeleeuwse ambiance’: voorgerechten, ca. 6-10 euro, hoofdgerechten ca. 15 euro.  Even rondkijken?

Schnoor

Schnoor Schnoor is oud-Duits voor Schnur, in het Nederlands snoer. En zo liggen de oude huisjes aan de smalle middeleeuwse straatjes: als kralen die aan een snoer zijn geregen. Dichtbij de rivier, woonden hier al vissers en scheepsbouwers vanaf ca. 800.

Schnoor Schnoor Schnoor

Schnoor

Schnoor heeft zijn middeleeuwse karakter weten te behouden. Het is een bijzonder deel van de stad, dichtbij de rivier. Je vindt er veel leuke winkeltjes, aardige horecabedrijven enz.

Bij een volgend bezoek aan Bremen willen we er wat meer tijd aan besteden, we waren er nu op zaterdag aan het eind van de middag. Je kunt er waarschijnlijk ook goed uit eten!

Enkele historische highlights

Berlijn

Na een aantal bezoeken en bezoekjes in 1990 en 1991 (vlak na de val van de muur), waren we recentelijk voor het eerst terug in Berlijn.

Zoals verwacht bleek het centrum van de stad enorme veranderingen te hebben ondergaan. Op de grote lege vlaktes als de Postdammer Platz, platgebombardeerd in de Tweede Wereldoorlog en sindsdien grensgebied tussen Oost en West, vind je nu de modernste architectuur.

Dat was echter niet onze grootste drijfveer; we wilden graag zien wat er nog over was van de muur. Beter gezegd: van de “Todesstreife”, de strook Oost-Duits militair gebied die de scheiding vormde tussen Oost en West. Want de muur, die is vrijwel overal afgebroken. Maar niet weg!

Links

Berlijn kent verschillende betaalde (en bewaakte) camperplaatsen. Sommige met douches en toiletten, de een wat dichter bij het centrum, de ander meer aan de rand van de stad.

Spandau

Spandau Spandau is een deel van Berlijn met een landelijk karakter, aan de westkant van de stad. Aan de Streitstrasse 86, op het terrein van een voormalige kazerne, vind je nu allerlei bedrijfjes én de ruim opgezette Reisemobilhafen Berlin Spandau voor ca. 180 campers. Een deel van het terrein is geasfalteerd, een deel is gras.

Behalve de normale voorzieningen zijn er keurige douches en toiletten (foto onder), inbegrepen in de prijs van € 13,00 per nacht.

Er zijn keurige douches en toiletten In de directe omgeving vind je winkels en restaurants. Tegenover de oude ingang van het terrein, vlakbij de campers, vind je een halte van buslijn 145. Hiermee ben je in 45 minuten in het centrum, op Bahnhof Zoo.

Een nadeel is de nabijheid van vliegveld Tegeln, waardoor er tussen 06.00 en 23.00 uur veel vliegtuigen over komen. Als je er even aan gewend bent stoort het niet meer.

Openbaar vervoer in Berlijn

Een dagkaart voor het openbaar vervoer (metro, bus, tram en S-bahn) kost € 6,10. Daarnaast zijn er ongetwijfeld voordelige meerdaagse kaarten te koop. Een makkelijke en voordelige manier om de stad te bekijken zijn de buslijnen met de nummers 100 en 200. Deze (gesloten) dubbeldekkers stoppen bij alle grote attracties en rijden van Bahnhof Zoo in west naar Alexanderplatz in oost, elke tien minuten.

Een los kaartje, bij de chauffeur, kost € 2,00 en is 2 uur geldig. Je kunt dus uitstappen, iets bekijken en er weer in! Let op: uiteraard is de normale dagkaart ook geldig in deze bussen.

Daarnaast zijn er speciale sightseeing bussen, dubbeldekkers met open dak. Je ziet ze veel rijden, die horen niet bij het openbaar vervoer. Verder kun je je ook rond laten rijden in een fietstaxi.

Suggesties voor één (of eerste dag) in Berlijn

Wanneer je overnacht in Spandau zou je, na aankomst op Bahnhof Zoo, een bus of metro kunnen pakken naar Checkpoint Charlie en vanaf daar gaan lopen. Wij vertrokken echter te voet vanaf de camperplaats Kreuzberg.

De Muur

BerlijnZoals gezegd, we waren op zoek naar de muur en vanaf camperplaats Kreuzberg kan dat te voet. We liepen de Alexandrinenstrasse uit, de supermarkt voorbij. De Oranienstrasse, een drukke hoofdstraat, staken we over. Na een paar honderd meter stonden er geen flats meer maar lag er een groot, braakliggend terrein voor ons. Hier had de muur gestaan, op nog geen 10 meter afstand van het laatste flatgebouw. Een bordje aan een lantaarnpaal, “Berliner Mauer Weg” geeft de route aan!

We volgen de rand van het terrein naar links, en stuiten een paar honderd meter verder op een streep door het asfalt, twee keien breed, met hier en daar een koperen plaat erin: Berliner Mauer, 1961 – 1989. Deze streep volgen we, tot aan Checkpoint Charlie

Checkpoint Charlie

Deze beroemde Amerikaanse grensovergang van Oost naar West is niet meer wat het geweest is. Weliswaar staat het Amerikaanse wachthuisje er nog, midden op straat, maar de eigenlijke (Oost-Duitse) grensovergang met muren, wachttorens etc. is volledig verdwenen.

Café AdlerEr zijn nieuwe winkels bijgekomen, en het wemelt er opeens van de niet-Duits sprekende toeristen.

Een Amerikaanse broodjeszaak met de naam “Snackpoint Charli” (hoe verzin je het!) verkoopt echter fantastisch belegde broodjes en salades voor redelijke prijzen, een aanrader.

Echt origineel, van voor de oorlog, is hier nog het oude café Adler met terras, op de hoek (foto rechts). De moeite waard is ook het Haus Am Checkpoint Charlie, het museum van de muur.
Wij volgen de streep richting Potsdammer Platz.

Potsdamer Platz

Potsdamer Platz Het gebied rond de Potsdamer Platz, voor de oorlog één van de drukste verkeerspleinen van Europa, is in de Tweede Wereldoorlog vrijwel volledig platgebombardeerd. Het grootste deel van dit immense terrein lag aan de oostkant van de muur, en bleef onbebouwd op een paar Oost-Duitse wachttorens na. Hier keken in de zomer van 1990 meer dan vijfhonderdduizend mensen naar een uitvoering van The Wall van de Engelse groep Pink Floyd.

Wij ook, onze camper stond geparkeerd bij een park, vlak in de buurt.
Nu vind je hier de nieuwste staaltjes van moderne architectuur in Europa. In betrekkelijk korte tijd is het gebied weer bebouwd met grote gebouwen. Het opmerkelijkst is het Europese hoofdkantoor van Sony.

Maar ook Daimler-Chrysler, de Deutsche Bahn en het internationaal accountantskantoor Price Waterhouse Coopers hebben hier hun hoofdkantoren.

Een mega-bioscoop, veel winkels, terrasjes, restaurants, je vindt hier van alles! Haus Huth, een van de weinige overgebleven gebouwen van voor de oorlog, is respectvol ingebouwd tussen de moderne kolossen. We volgen de streep richting Brandenburger Tor en Reichstag.

Brandenburger Tor

Brandenburger Tor Volg de streep van Potsdammer Platz naar de Brandenburger Tor. Het hele gebied aan je rechterhand (achteraan op deze foto van de Brandenburger Tor uit de jaren ’80) was dus leeg, over een breedte van pakweg 500 meter.

Ergens in deze wijk, onder de grond, moet de commandobunker van Adolf Hitler zijn. De bunker van waaruit hij de laatste weken van de oorlog het bevel voerde. Het is niet toegankelijk, integendeel. De plek is altijd zorgvuldig geheim gehouden om te voorkomen dat het een bedevaartsoord voor neonazi’s zou worden.

Oorlogsmonument om de Joodse slachtoffers te herdenken

Indrukwekkend is het monument waarmee de Duitsers schuld bekennen aan de dood van miljoenen Joden. Een verzameling blokken, niet te overzien, waar je tussendoor kunt lopen. Een groot en omvangrijk monument, op één van de drukste en duurste plekken van Berlijn. Mooi idee.

De streep slingert zich om de Brandenburger Tor. Hier stond Kennedy in de jaren ’60 toen hij de historische woorden sprak: “Ich bin ein Berliner”.

De Rijksdag

Loop nog een stukje rechtdoor naar de Rijksdag, zetel van de Duitse regering. Een enorm gebouw met een prachtige nieuwe, glazen koepel. De toegang is gratis en het is de moeite waard om in cirkels door de koepel te wandelen!

Terug naar de Brandenburger Tor. Links en rechts van de Tor zijn reeds nieuwe gebouwen verrezen. Erachter, aan de oostkant, een nieuw plein. Starbucks koffie kun je er nu drinken. Het studentencafé aan Unter dem Linden, waar ik in 1990 koffie met appeltaart kocht voor één Ostmark, bleek helaas verdwenen…

Unter dem Linden en Museumeiland

Pergamonmuseum Tips voor het vervolg van deze wandeling: via de prachtige Unter dem Linden met zijn talloze linden naar het Museumeiland met het wereldberoemde Pergamonmuseum en het enorme, leegstaande(?) Oost-Duitse regeringsgebouw. Het staat duidelijk te verpauperen, groot en lelijk.

Als je nog een stukje doorloopt kom je op de Alexanderplatz, met de Oost-Duitse televisietoren.

Van hieruit zou je terug kunnen wandelen naar de camperplaats in Kreuzberg. Of je neemt de U-bahn, één keer overstappen en je bent vlakbij de camperplaats. Een kaartje voor een korte rit kun je uit een (wisselende) automaat op het perron halen voor € 1,20.

Duitse steden

Berlijn

BerlijnDuitslands hoofdstad met meerdere goede camperplekken. Een aanrader als meerdaagse bestemming!

Ga naar de pagina over Berlijn!

Bremen

BremenAardige stad, heel geschikt voor een (lang) weekend. Met goede camperplekken op loopafstand van het centrum en de altstadt.

Ga naar de pagina over Bremen!

Oberstdorf

OberstdorfGelegen in de Zuid-Duitse Allgau,Op slechts 3 km van de Oostenrijkse grens. Een zomer- én winterbestemming! Ideaal voor wie het ‘camperen’ in de sneeuw eens wil uitproberen.

Ga naar de pagina over Oberstdorf!

 

Zuid-Duitsland

De Allgau, en de Zuid-Duitse Alpen. Je kan er in het voorjaar heen, of in de zomer. Maar ook in de winter, als je wilt (leren) skiën.

Wij gingen er voor het eerst op wintersport, naar Oberstdorf. Daar zijn twee uitstekende camperplaatsen en een wintercamping!

Links

S   Wil zeggen: met voorzieningen om water te tanken en afvalwatertank en chemisch toilet te legen (zgn. ‘sanizuilen’).
S + E  Idem, ook met stroomvoorziening.

Neuschwanstein

Klimmen naar het NeuschwansteinHet beroemdste gebouw van Zuid-Duitsland is ongetwijfeld het door Koning Ludwig II gebouwde sprookjesslot Neuschwanstein (foto boven).
Op de bijbehorende parkeerplaatsen mag je NIET overnachten. Een (betaalde) camperplek vind je wel in het nabijgelegen Fuessen.

TIP: je kunt op verschillende manieren van de parkeerplaats (beneden) naar het kasteel (boven) lopen. De kortste weg is steil en saai: ga daar niet lopen balen!

Neem de route door de prachtige Pollätschlucht heen, en daarna de kortste terug! Makkelijk te lopen en zeer de moeite waard!

Oberstdorf

Oberstdorf Leuk stadje in een breed dal, tegen de Alpen aan.
Grote camperplaats met meer dan tweehonderd plaatsen nabij het centrum. Met toiletgebouw, douches, verzorging etc.

Veel meer informatie, ook over de kosten e.d. op de uitgebreide Oberstdorf-pagina.

Nesselwang

Nesselwang  S + E  Leuk (wintersport)plaatsje met een camperplaats voor 50 auto’s op 100m. van de piste. Kosten € 6,- per dag. De vijftig campers delen acht stopcontacten en een sanizuil.

LET OP: tussen Kerst en oud/nieuw helemaal vol!

Garmisch Partenkirchen

Garmisch Partenkirchen  S  Dit stadje, beroemd door het schansspringen op nieuwjaarsdag, heeft bij de skischans ook nog een camperplek met sanizuil.

Je bent hier in de buurt van de Zugspitze, met 2.964 meter de hoogste berg van Duitsland.

Bayrisches Wald

Soms kun je uitstekend overnachten langs de Duitse snelweg! Deze parkeerplaats heeft een speciale Camper-strook.

Kom je vanuit Oostenrijk (Passau) dan is dit de eerste parkeerplaats met tankstation. Hij heet “Bayrisches Wald”. In het zelfbedieningsrestaurant zijn ‘s morgens verse broodjes te koop.

Bayrisches WaldBayrisches Wald

Pfalz-Weinstrasse

De Pfalz begint aan de noordkant bij de Rijn, even ten zuiden van Worms. Het gebied loopt door tot aan de Franse grens in het zuiden. Ga je van daaruit Frankrijk in, dan kom je in de Elzas. De twee wijngebieden liggen in feite op één lijn: de Deutsche Weinstrasse in het noorden, de Franse Elzas in het zuiden.

Links

Wijnbouw

De Pfalz is veruit het grootste wijnbouwgebied van Duitsland. Hier vind je dé Deutsche Weinstrasse, een route die voert door talloze typische vakwerkdorpjes. Bij veel wijnboeren, vaak meerdere in één dorp, kun je voordelig overnachten.

Pfalz Pfalz

Pfalz Pfalz